Blauwalg op de waterwegen: wat moeten watersporters weten?

Elke zomer duikt hetzelfde fenomeen op: blauwalg. Wanneer de temperaturen stijgen, kunnen blauwalgen zich snel ontwikkelen in rivieren, kanalen en stilstaande wateren. Voor watersporters roept dat vaak vragen op. Mag je nog varen? Zijn snelvaartzones nog toegankelijk? En waar kan je controleren of er beperkingen gelden?

Wat zijn blauwalgen?

Blauwalgen zijn eigenlijk geen algen, maar cyanobacteriën. Onder invloed van warm weer en voedselrijk water kunnen ze zich snel vermenigvuldigen en drijflagen vormen aan het wateroppervlak. Sommige soorten produceren giftige stoffen die schadelijk kunnen zijn voor mens en dier. Daarom volgen de bevoegde instanties de situatie nauwgezet op.

Mag je nog varen?

Goed nieuws voor de meeste watersporters: de aanwezigheid van blauwalg betekent niet automatisch dat een waterweg wordt afgesloten.

Voor activiteiten zoals:

• varen met motorboten
• zeilen
• roeien
• kajakken
• kanoën
• suppen
• bootvissen

geldt doorgaans geen expliciet verbod. Wel wordt deze recreatie door De Vlaamse Waterweg ontraden wanneer blauwalgen zijn vastgesteld. Voorzichtigheid blijft dus aangewezen.

Snelvaart, waterski en jetski: strengere regels

Voor snelvaartactiviteiten ligt de situatie anders. Bij waterskiën, wakeboarden en jetskiën ontstaat veel opspattend water. Daardoor is de kans groter dat deelnemers waterdruppels met blauwalgen inademen. Om die reden adviseert het Departement Zorg om snelvaartzones te sluiten zodra blauwalgen worden vastgesteld. Wie gebruikmaakt van een snelvaartzone controleert daarom best vooraf of deze nog toegankelijk is.

Zwemmen meestal verboden

Bij officiële zwemzones wordt strenger opgetreden. Wanneer blauwalgen worden vastgesteld, worden zwemmen en duiken verboden. Dit geldt zowel voor erkende open zwemgelegenheden als voor vrije zwemzones.

Waar kan je controleren of er beperkingen gelden?

1. Blauwalgenkaart van De Vlaamse Waterweg

De meest actuele informatie over blauwalgen op Vlaamse waterwegen vind je op de blauwalgenpagina van De Vlaamse Waterweg. Daar staat een overzichtskaart met locaties waar blauwalgen zijn vastgesteld en welke maatregelen van kracht zijn.

2. VisuRIS

Voor watersporters is ook VisuRIS Pleziervaart op Kaart een nuttige bron. Hier vind je onder meer alle officiële snelvaartzones.

3. Scheepvaartberichten

Wanneer een snelvaartzone wordt gesloten wegens blauwalg, verschijnt dit in een officieel scheepvaartbericht. Deze zijn raadpleegbaar via VisuRIS Scheepvaartberichten.

4. Zwemwaterkwaliteit

Voor zwemzones kan je terecht op Kwaliteit Zwemwater Vlaanderen waar eventuele zwemverboden worden gepubliceerd.

Praktische tips voor watersporters

• Vermijd zones met duidelijk zichtbare groene drijflagen.
• Laat honden niet zwemmen of drinken van besmet water.
• Spoel huid en materiaal af na intensief contact met het water.
• Controleer voor vertrek steeds de actuele meldingen.
• Raadpleeg bij twijfel de lokale havenmeester of watersportclub.

Conclusie

Blauwalg betekent niet automatisch dat je boot aan de steiger moet blijven liggen. Voor zeilers, motorbootvaarders en recreatieve vaarders blijven de meeste waterwegen toegankelijk. Wie aan snelvaart doet met een jetski of waterski’s controleert echter best vooraf of de zone niet tijdelijk gesloten werd. Met een snelle check van de blauwalgenkaart en de scheepvaartberichten vertrek je zonder verrassingen het water op. Veel vaarplezier!